Guru's AddaGuru's Adda

Yoga Vasistha — Utpatti Prakarana (Creation), Sarga 96, Verses 38–41

This page presents the Yoga Vasistha (Yogvashistha), Utpatti Prakarana (Creation), Sarga 96, verses 38–41 — the original Sanskrit shloka(s) with their Hindi meaning.

उत्पत्ति प्रकरण · सर्ग 96 · श्लोक 38

संस्कृत श्लोक

मध्ये सदसतो रूपं प्रतिभूतं यदाविलम् । जगतः कारणं नाम तदेतच्चित्तमुच्यते ॥ ३८ ॥ शाश्वतेनैकरूपेण निश्चयेन विना स्थितिः । येन सा चित्तमित्युक्ता तस्माज्जातमिदं जगत् ॥ ३९ ॥ जडाजडदृशोर्मध्ये दोलारूपं स्वकल्पनम् । यच्चितो म्लानरूपिण्यास्तदेतन्मन उच्यते ॥ ४० ॥ चिन्निःस्पन्दो हि मलिनः कलङ्कविकलान्तरम् । मन इत्युच्यते राम न जडं न च चिन्मयम् ॥ ४१ ॥

हिन्दी अर्थ

मन जैसे चित्‌ ओर अचित्‌ से विलक्षण है वैसे ही वह सत्‌ ओर असरत्‌ से भी विलक्षण है, ऐसा कहते है । सत्‌ ओर असत्‌ के मध्य में वर्तमान यानी न सत्‌ ओर न असत्‌, प्रत्येक प्राणीमें भिन्न- भिन्न, जगत्‌ का कारणरूप जो अनिर्मल रूप है, वह चित्तनाम से पुकारा जाता हे