Yoga Vasistha — Nirvana Prakarana Uttara (Liberation, Part 2), Sarga 207, Verses 3–18

इदमित्थमिति प्रोता यत्र संवित्तदेव तत् । भवत्यवश्यं तत्त्वङ्ग सदेवास्त्वसदेव वा ॥ ३ ॥ ईदृक्स्वभावा संवित्तिस्तया देहो विभाव्यते । एक एव स्वरूपेण तस्यास्ते न च तद्विदा ॥ ४ ॥ आश्रितस्वप्नसंदर्शस्तथेदं भासते जगत् । समस्तकारणाभावात्सर्गादावन्यतात्र का ॥ ५ ॥ एवं यदेव विमलं वेदनं ब्रह्मसंज्ञितम् । तदेवेदं जगद्भाति तत्केव जगतोऽन्यता ॥ ७ ॥ एवं पूर्वापरं शुद्धमविकार्यजगत्स्थितेः । लोकवेदमहाशास्त्रैरनुभूतमुदाहृतम् ॥ ८ ॥ अपलाप्यैव ये मूढा अन्धकूपकमेकवत् । समस्तभूतसंवित्तौ रूढपूर्णं महात्मभिः ॥ ९ ॥ वर्तमानानुभवनमात्रमोहप्रमाणकाः । शरीरकारणा संविदिति मोहमुपागताः ॥ १० ॥ उन्मत्ता एव तेऽज्ञास्ते योग्या नास्मत्कथासु ते । अक्षीबक्षीबयोर्मूढबुद्धयोः कैव संकथा ॥ ११ ॥ यया विपश्चित्कथया सर्वसंशयसंक्षयः । न भवेत्र्त्रिषु लोकेषु ज्ञेया मूर्खकथैव सा ॥ १२ ॥ प्रत्यक्षमात्रनिष्ठोऽसौ मूढास्थ इति वक्ति यत् । तेन निर्युक्तिनोक्तेन शिलासदृशवृत्तिना ॥ १३ ॥ प्रोक्तः सर्वविरुद्धेन सोऽज्ञः कूपान्धदर्दुरः । पूर्वापरधियं त्यक्त्वा वर्तमाने मतिस्थितः ॥ १४ ॥ संविदेव शरीरं चेच्छवं कस्मान्न चेतति । इति यस्य मतिस्तस्मै मूढायेदमिहोच्यते ॥ १५ ॥ ब्रह्मणो ब्रह्मरूपस्य संकल्पनगरं ततम् । इदं तावज्जगद्भानं तव स्वप्नपुरं यथा ॥ १७ ॥ तत्समस्तं सदैवेदं चिन्मात्रात्म निरन्तरम् । भवत्यत्र न ते भ्रान्तिः स्वे स्वप्ननगरे यथा ॥ १८ ॥